Lavabo tıkanıklığı açma için görünür saç ve yemek artıklarını alın, taşma deliğini kapatıp lavabo pompasını deneyin. Su hâlâ boşalmıyorsa sökülebilir sifonu temizleyin; tıkanıklık daha ilerideyse uygun el spiraliyle birikintiyi çıkarın. Ilık su hafif yağ ve sabun birikiminde yardımcı olabilir; kaynar suyu özellikle plastik boruya dökmeyin. Karbonat ve sirke güçlü yağ tıkaçlarını çözmek için güvenilir bir yöntem değildir. Başlangıç kontrolünden sonra aşağıdaki mekanik adımları sırayla uygulayabilirsiniz.
Lavabo tıkanıklığı açma için gereken araçlar
- Düz tabanlı lavabo pompası: Kauçuk çanağı gider çevresine oturan türü seçin.
- Kova, bez ve el feneri: Birikmiş suyu almak, sifonu boşaltmak ve bağlantıları görmek için.
- Koruyucu eldiven ve sıçrama gözlüğü: Kirli su ve birikintilerle çalışırken kullanın.
- Nemli bez veya uygun tıpa: Taşma deliğini ve çift lavabonun diğer giderini kapatmak için.
- Saç toplama aparatı veya lavabo borusuna uygun el spirali: Ulaşılabilir birikintiyi çekerek çıkarmak için.
Başlamadan önce neyi kontrol etmelisiniz?
Gidere kimyasal döküldüyse veya ne döküldüğünü bilmiyorsanız mekanik işlemi yapmayın: pompa, tel, spiral ve sifon sökümü kalan ürünü sıçratabilir. Birden fazla giderden geri tepme varsa, boru kırık veya aşınmışsa ya da aşağıdaki işlemlerden sonra akış düzelmiyorsa tesisatçı çağırın. Kullanılmış ürünü ve yaptığınız işlemleri söyleyin.
Tek lavaboda, kimyasal kullanılmamış ve sağlam tesisatta önce tıpayı inceleyin. Üstten çıkarılabilen tıpayı kaldırın; bazı tıpalar alttaki çubukla bağlantılıdır, zorla çekmeyin. Görünen saç ve artıkları eldivenle veya uygun saç toplama aparatıyla dışarı alın.
Hangi yöntemi hangi durumda seçmelisiniz?
| Belirti | Önce deneyin | Sık hata ve nedeni |
|---|---|---|
| Su yavaş gidiyor; görünür saç veya artık var | Tıpa çevresini ve birikintiyi temizleyin. | Biriken maddeyi boruya itmek tıkanıklığı daha ileri taşıyabilir. |
| Hafif yağ veya sabun birikimi; gider hâlâ akıyor | Musluktan ılık suyla akışı kontrol edin. | Sıcak su yağın ileride yeniden birikmesini engellemez. |
| Tek lavabo dolu kalıyor | Taşma deliği ve diğer gider kapalıyken pompa kullanın. | Açık kalan deliklerden basınç kaçar. |
| Pompa sonuç vermiyor; sifon sökülebiliyor | Sifonu çıkarıp birikintiyi kovaya alın. | Sifon sökülüyken musluğu açmak dolabı suya boğar. |
| Sifon temiz ama su hâlâ yavaş | Uygun el spiraliyle daha ilerideki birikintiyi çıkarın. | Teli zorlamak boruya veya alete zarar verebilir. |
Pompayla lavabo nasıl açılır?
- Lavaboyu hazırlayın. Tıpayı ve görünen artıkları alın. Tezgâhın altındaki bağlantılara bakın; çalışırken su sızıntısı görürseniz durun.
- Diğer açıklıkları kapatın. Üst kenara yakın taşma deliğini nemli bezle kapatın. Çift evyede diğer gideri de tıpayla veya nemli bezle kapatın.
- Su seviyesini ayarlayın. Pompanın kauçuk çanağının çevresinde su olmalı. Gider üzerinde yaklaşık 8-10 cm su, pompalama için kullanılan bir ölçüdür. Lavabo sığsa taşırmayın; fazla suyu kovaya alın.
- Pompayı eğerek oturtun. Önce bir kenarını suya bastırıp çanağı giderin üzerine yatırın. Böylece altına hava hapsetmeden kenarların yüzeye yapışmasını sağlayın.
- Basın ve çekin. Çanağı giderden ayırmadan yaklaşık 20 saniye boyunca aşağı yukarı hareket ettirin. Sonra dik kaldırıp suyun boşalıp boşalmadığına bakın.
- Akışı kontrol edin. Su boşalmaya başladıysa musluğu kontrollü açın. Açılmadıysa ve sızıntı yoksa pompalamayı tekrarlayabilir veya sifon temizliğine geçebilirsiniz.
Sifonu kendiniz nasıl temizlersiniz?
Lavabonun altındaki kıvrımlı ya da hazneli parça sifondur. Sökülebilir bağlantılı bir modelde altına kova koyun. Parça ve contaların yerini fotoğraflayın; elle açılabilen somunları gevşeterek içerideki suyu kovaya boşaltın. Yapıştırılmış bağlantıyı veya paslanmış boruyu zorlamayın.
Sifondaki saç, yağlı tortu ve yemek artıklarını alın. Çıkan parçayı başka bir kapta veya başka lavaboda temizleyin; açıkta duran borunun üzerindeki musluğu çalıştırmayın. Contaları düzgün yerleştirip parçayı aynı sırayla takın. Bağlantıları aşırı sıkmayın. Sonra az su açarak her ek yerinde damlama olup olmadığına bakın; sızıntı varsa suyu kapatıp conta ve bağlantının oturuşunu kontrol edin. Musluk gövdesinden ayrı bir kaçak da varsa musluk tamiri rehberine bakabilirsiniz.
Tel veya el spirali nasıl kullanılır?
Saç tıpa çevresindeyse önce plastik saç toplama aparatıyla çekip çıkarın. Daha ilerideki tıkanıklıkta lavabonun borusuna uygun el spirali kullanın. Rastgele sert bir teli zorla itmek yerine, bu iş için yapılmış esnek aleti tercih edin.
- Giriş yerini hazırlayın. Sökülebilen sifonu çıkarıp altına kova koyun; duvara giden borunun ağzından çalışın.
- Kabloyu kısa aralıklarla ilerletin. Sıkma vidası olan el spiralinde yaklaşık 15-25 cm kablo çıkarın. Vidayı sıkıp kolu cihazın tarif ettiği yönde çevirerek boruya yedirin.
- Dirençte kontrollü çalışın. İlk direnç bir boru dirseği olabilir. Kabloyu zorlamadan yönlendirin; kıvrılmaya veya sıkışmaya başlarsa ilerlemeyi bırakın. Aletin geri alma talimatını uygulayın.
- Biriken maddeyi dışarı alın. Kabloyu geri çekerken bezle temizleyin ve çıkan tortuyu kovaya alın. Gerekirse aynı işlemi tekrarlayın.
- Sifonu takıp deneyin. Bağlantıları kontrol edin, ardından ılık suyla akışın ve sızdırmazlığın düzeldiğini doğrulayın.
Kaynar su mu, sıcak su mu kullanmalısınız?
Kimyasal yokken ve gider yavaş da olsa akıyorken musluktan ılık su, hafif yağ ve sabun birikintisini gevşetmeye yardımcı olabilir. Suyu kontrollü verin; lavabo dolmaya başlarsa musluğu kapatın. Saç yumağı veya düşmüş bir cisim için su dökmek yerine birikintiyi fiziksel olarak çıkarın.
Kaynar su yaklaşık 100 °C sıcaklıktadır. PVC borular yaklaşık 80 °C üzerinde yumuşayabilir; boru malzemesini bilmiyorsanız da ocaktan alınmış kaynar suyu dökmeyin. Musluktan ılık su kullanın. Yağlı tıkaçta sıcak suyun etkisi geçici olabilir: yağ borunun daha ilerisinde yeniden birikebilir.
Karbonat ve sirke tıkanıklığı açar mı?
Köpürme, giderin açıldığına kanıt değildir. Karbonatla sirke karışınca gaz oluşur, ancak gider hava geçirmez olmadığı için gaz dışarı kaçabilir. Karışım güçlü yağ tıkaçlarını eritecek güçte değildir; saçı veya katı bir cismi de çıkarmaz. Hafif birikintide kısmi fayda bildiren kaynaklar vardır, fakat tam tıkanmış lavabo için bu tarife güvenmeyin. Pompa, sifon temizliği ve uygun spiral daha somut müdahalelerdir.
Hazır lavabo açıcı kullanacaksanız neye bakmalısınız?
Etikette boru malzemesi ve lavabo yüzeyiyle uyumluluk arayın. Sodyum hidroksitli, yani sud kostikli jel açıcılar ile sülfürik veya hidroklorik asitli açıcılar aynı ürün değildir. Bazı formüller ısı açığa çıkarır ve cilt veya göz yanığına neden olabilir. Evde ham kostik eritmeyin; asitli endüstriyel açıcıyı mekanik yöntemin devamı olarak denemeyin.
Uygun hazır ürün seçtiyseniz miktarı, bekleme süresini ve durulama suyunu ambalajdan uygulayın. Kimyasala kendi sıcak veya kaynar su tarifinizi eklemeyin. PVC'ye uygunluk iddiasını etiketten kontrol edin; eski veya aşınmış boruda ürün seçerek hasarı gideremezsiniz.
Farklı açıcıları birbirine karıştırmayın. Çamaşır suyunu sirke, tuz ruhu veya asitli ürünle karıştırmak klor; amonyakla karıştırmak kloramin gazı oluşturabilir. Ürünü havalandırılan ortamda, etiketin istediği eldiven ve gözlükle kullanın. Çocuklardan uzak tutun.
Kimyasal göze sıçrarsa gözü açık tutup temiz, sıcak olmayan suyla en az 20 dakika yıkayın ve acil tıbbi yardım alın; yardım beklerken yıkamayı sürdürün. Cilde bulaşan üründe kirlenen giysiyi çıkarıp bölgeyi bol suyla yıkayın. Gaz soluduysanız temiz havaya çıkın. Zehir danışma için 114, nefes darlığı veya bilinç bulanıklığında 112 aranır; ürün ambalajını yanınıza alın.
Tekrar tıkanmayı nasıl azaltabilirsiniz?
Saç ve yemek artıklarını süzgeçte toplayıp çöpe atın. Yağı ve kahve telvesini gidere dökmeyin; sıcak suyla peşinden göndermek yağın ileride birikmesini önlemez. Tıpayı ve süzgeci temiz tutun. Temizlikten sonra akış yine kısa sürede bozuluyorsa yalnız görünen parçayı değil, daha ilerideki birikim veya boru sorununu da değerlendirmek gerekir.