Kapı kolu elinizde oynuyor, rozet kapıdan ayrılıyor veya kol aşağıda kalıyorsa kapıyı açık tutarak bağlantı vidalarını, kare mili ve geri dönüş yayını ayrı ayrı kontrol edin. Kapı kolları tamiri çoğu kez gevşek bağlantının sıkılması ya da uyumlu kol takımının değiştirilmesiyle yapılabilir. Mekanik kol için suyu veya elektriği kesmeniz gerekmez; elektrikli kilit ve motorlu kapının bağlantılarına müdahale etmeyin. Kapıyı kapatmadan kolun dili geri çektiğini sınayın. Böylece sökülmüş veya arızalı kolla kapalı tarafta kalmazsınız.
Gevşeyen parça kol mu, rozet mi?
Rozet veya uzun ayna, kol takımının kapıya dayanan tabanıdır. Taban kapıyla birlikte sabit kalırken kol sallanıyorsa kol-mil bağlantısını inceleyin. Taban da hareket ediyorsa sabitleme vidaları ve vida yuvaları kontrol edilir. Uygun tornavidayla sağlam bağlantıyı sıkmak ilk işlemdir; yuvada boşa dönen vidayı daha fazla çevirmek bağlantıyı sağlamlaştırmaz.
Kare mil, kolun hareketini kilit gövdesine iletir. Kol hareket ediyor ama dil geri çekilmiyorsa milin iki kola ve kilit yuvasına doğru girdiğine bakın. Mil veya kolun yuvası aşınmışsa uygun parçayı yenileyin. Dil, kapı açıkken çalışıyor fakat kapalıyken takılıyorsa kolu sökmek yerine kapı hizasını ve kasadaki karşılık yerini inceleyin.
| Belirti | Kontrol noktası | İlk işlem |
|---|---|---|
| Ayna ya da rozet sallanıyor | Bağlantı vidası ve yuvası | Sağlam bağlantıyı sıkın. |
| Kol dönüyor, dil çekilmiyor | Kare milin oturması | Kol ve mil uyumunu kontrol edin. |
| Kol aşağıda kalıyor | Kolun veya kilidin dönüş yayı | Yaylı kol gereksinimini ve parça uyumunu inceleyin. |
| Yalnız kapı kapalıyken zorlanıyor | Kapı hizası ve dil karşılığı | Karşılığa sürtmeyi ayırın. |
Gereken aletler ve ölçüler
- Vida başına uygun tornavida; kolun kendi sabitleme vidası varsa ona uygun alyan.
- Kapı kalınlığı ve mil uzunluğu için cetvel veya mezura.
- Kare milin kesitini karşılaştırmak için kumpas.
- Sökülen vidaları saklamak için kap; kapıyı açık tutmak için kama.
- Mevcut kilit ve kapı kalınlığıyla uyumlu kol takımı, gerekiyorsa kendi vida ve mil paketi.
Kare milin eni ile uzunluğu farklı ölçülerdir. Üretici kontrol listesinde iç kapı mili 8 mm; bazı giriş kapısı takımları için 10 mm seçenek gösterilir. Yeni milin boyunu kapı kalınlığına ve kol yuvasına göre seçin. Eski mili çıkarınca uzunluğunu da kaydedin; kısa milin yalnız bir kolu tutması yeterli değildir.
| Karşılaştırılacak ölçü | Üretici örneği | Önemli ayrım |
|---|---|---|
| Kol merkezi ile anahtar deliği merkezi | 72 mm veya 92 mm | Uzun aynalı takımın kilit delikleri eşleşmeli. |
| Kol merkezi ile WC mandalı merkezi | 78 mm | WC takımında mandalın yeri ayrıca karşılaştırılır. |
| Kapı kalınlığı | 44 mm ahşap/kompozit kapı örneği | Vida ve mil paketinin uygun kalınlık aralığını okuyun. |
| Başka bir kapı grubu | 60-70 mm PVC kapı örneği | Bu örneği oda kapınızın ölçüsü sanmayın. |
| Bağlantı vida merkezleri | Eski takımın ölçüsü | Kol-anahtar merkezi ölçüsünden bağımsızdır. |
Ölçüler ürün grubu örnekleridir. Aynalı takımda kol merkezinden anahtar deliği merkezine olan mesafeyi, üst ve alt vida arasındaki mesafeyle karıştırmayın. Rozetli takımda da kilit, kare mil, kapı kalınlığı ve bağlantı düzeni yeni parçayla eşleşmelidir.
Gevşek kol nasıl sıkılır veya değiştirilir?
- Kapıyı açık sabitleyin. Kama yerleştirin. Dış taraftaki kolu elinizle destekleyin; bağlantı vidaları çıkınca takımın düşmesini önleyin. Kilit zaten kapalı kapıda çalışmıyorsa bu sökme işlemine zorlayarak başlamayın.
- Bağlantıları bulun. Görünen ayna vidalarını inceleyin. Dekoratif rozet altında gizli vida varsa kapağı ürünün gösterdiği yöntemle açın; her kapağın döndürülerek söküldüğünü varsaymayın.
- Sağlam yuvadaki vidaları sıkın. İki tarafı hizalayın. Vida başını sıyırmadan sıkın ve kolun rahat döndüğünü sınayın. Taban gevşek kalıyorsa yuva veya bağlantı parçasını yenileyin; yüzey kopmuşsa yalnız vida sıkmak yeterli olmaz.
- Takımı değiştirecekseniz sökün. Sabitleme vidalarını gevşetip kol yarılarını ayırın. Kare mili çıkarın. Eski mil, vidalar, merkez ölçüleri ve kapı kalınlığını yeni takımın bilgileriyle karşılaştırın.
- Yeni takımı hizalayın. Mili kilidin kare yuvasından geçirip kol yarılarını oturtun. Mevcut deliklere uyan takım kullanın; ölçü hatasını kapıya rastgele yeni delik açarak gidermeyin. Vidaları önce hafifçe tutturun.
- Kapatmadan sınayın. Kolu aşağı bastırıp bırakın; dil geri çekilmeli ve kol başlangıç konumuna dönmeli. Rahat çalışıyorsa vidaları tam sabitleyin ve yeniden deneyin. Sonra kapının kasadaki karşılıkla düzgün kapanmasını kontrol edin.
Kol aşağıda kalıyorsa yay mı değişir?
Özellikle çok noktalı kilitlerde geri dönüş yayı kilit gövdesinde veya kolun yay kasetinde bulunabilir. Yaysız kilit gövdesi, geri dönüş için yaylı kol takımı gerektirebilir. Ağır bir kol da ek yay desteğine ihtiyaç duyabilir. Eski takımın yay yapısını öğrenmeden dış görünüşü aynı diye yaysız takım seçmeyin. Yay kaseti değiştirilebiliyorsa aynı parçayı, kolun iç bağlantısı kırılmışsa uyumlu takımı kullanın.
Yağlamak veya yapıştırmak yeterli olur mu?
Yağlama gevşek vidayı sıkmaz, kırık yayı veya aşınmış kare yuvayı yenilemez. Hareketli parçada bakım gerekiyorsa kilit ya da kol üreticisinin gösterdiği noktaya uygun ürünü uygulayın. Boya ve dolgu malzemesi mekanizmaya girmemeli. Kırık kolu yapıştırarak yük taşımaya devam etmek yerine parçayı değiştirin.
Kapı açıkken de dil çekilmiyorsa ve mil bağlantısı doğruysa kilit gövdesinin incelenmesi gerekir. Kopmuş vida yuvası veya eğrilmiş kapı yüzeyi ise bağlantı onarımı ister; kilit ustası ya da marangozdan destek alın. Vida sıkma veya kol değişimi tamamlandığında dili yeniden açık kapıda sınayın; hareketi düzgün olduğunda kapıyı kapatın.